Kunst

Kunst

Aangezien wij natuurlijk het Imaginair Museum van Sociale Geschiedenis zijn, zou deze website zichzelf niet zijn en niet kunnen bestaan als we het niet over kunst hadden. Daarom leggen we graag de focus hier op kunsten. Het zal hier niet gaan over kunst die je terug vindt in grote musea, eerder over mensen die zelf hun eigen kunst maken. Denk aan mensen die aan de hand van allerlei gerecycleerde materialen en gevonden spullen (objets trouvés, zoals dat zo mooi heet in het Frans) iets nieuws in elkaars flansen.

Dat hoeft geen gebruiksvoorwerp of iets nuttigs zijn. Het gaat hem eerder over allerlei rommel die je dan omvormt tot iets moois, iets wat de wereld zou kunnen interpreteren als ‘kunst’, maar niet meteen met een grote K. Nogmaals, sociale geschiedenis gaat over de gemiddelde mens die niets speciaals voorstelt in de maatschappij an sich, maar dat betekent niet dat zijn werk geen enorme meerwaarde kan hebben op de sociale cultuur van die tijdsgeest, en dus ook op de sociale geschiedenis.

Herinner je je Marcel Duchamp nog? Al wat hij deed, was een pispot ondersteboven draaien en voilà, daar heb je een geheel nieuw kunstwerk. Of hij hing een schop aan de muur, en mits de juiste belichting kon je in de schaduw het bekende logo van sportmerk Nike herkennen (de swoosh, zoals dat symbool heet). Akkoord, Duchamp was wel degelijk een echte kunstenaar die het ook gemaakt heeft, ondanks dat sommige van zijn werken abnormaal simpel waren. Hij nam het voorwiel van zijn fiets, plaatste het omgekeerd op een krukje en dat noemde hij dan kunst. We bekijken maar meteen een voorbeeld van zo’n zelfgemaakte kunst, waar je vast wel mee bekend bent.

Als je vroeger zelf kind geweest bent, is de kans groot dat je ooit zelf dit soort ‘kunst’ van gerecycleerd materiaal hebt gemaakt. Misschien herinner je je wel precies nog welke stappen je precies moest ondernemen om een asbak te maken vanuit een leeg blikje, dat anders toch maar in de vuilbak belandt. Het leuke aan dit voorwerp is dat het tevens een gebruiksvoorwerp is, dus ook een nuttige functie heeft en daarom meer is dan zomaar kunst.

Kunst

Als we dit bekijken vanuit het oogpunt van de sociale geschiedenis, kan je stellen dat het heel erg bekend is in onze huidige maatschappij, of laten we zeggen die van 20 jaar geleden. Een creatieve geest maakte dit erg graag voor zichzelf of voor zijn rokende vrienden. Gezien sigaretten nog niet zo heel lang bestaan en, wie weet, hopelijk ook snel weer gaan verdwijnen, is dit echt iets typisch voor deze periode in de geschiedenis.

Kunst

Ons volgende voorbeeld zijn de rammelaars die we maakten tijdens de muziekles in de basisschool. Al wat je hiervoor nodig had, waren kroonkurken, houten latjes en wat nagels. Gezien de historische context, is ook dit er niet altijd geweest en zal dit in de al dan niet nabije toekomst ook weer verdwijnen, wanneer kroonkurken overbodig zullen zijn.

Het laatste wat we hier willen aanhalen, zijn bovenstaande stoeltjes gemaakt van de metalen schroefdraden die je bovenop wijnkurken kan vinden. Het is dit keer geen gebruiksvoorwerp en kan dus doorgaan als kunst. Denk aan de poppenhuisjes die mensen uit schoendozen maken, en je hebt meteen het perfecte voorbeeld gevonden van hoe deze nutteloze objecten worden omgetoverd tot wat anders en nieuws. Nogmaals, het hoeft dus niet per se uitvinden van een nieuw werktuig te zijn. Ook een tekening of collage kan in aanmerking komen als kunst in de sociale geschiedenis, zolang het maar niet in een museum terecht komt.